KONTAKT telefon:+387 (33) 22 57 27; E-mail: podrska@ppf.unsa.ba

Oglasna ploča

RASPORED NASTAVE ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I i II CIKLUS STUDIJA
RASPORED ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Preuzmi

REZULTATI ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Osnivanje i razvoj Instituta

Od formiranja Savezne visoke poljoprivredne škole za planinsko gazdovanje 1947. godine planirano je da se organizuju hemijski i pedološki laboratorij za izvođenje praktične nastave i laboratorijska istraživanja za potrebe naučno-istraživačkog rada i Poljoprivrednog i Šumarskog odsjeka, a od 1959. godine i za potrebe Poljoprivrednog i Šumarskog fakulteta koji se te godine razdvajaju u samostalne fakultete.

Pioniri u opremanju hemijske laboratorije su bili profesori Kasim Hrustanović i Husnija Kurt, koji su na Fakultetu radili od 1948. godine. Oživljavanje rada i opremanje pedološke laboratorije počinje 1949. godine sa dolaskom prof. Đure Janekovića iz Zagreba. Laboratorije je služila za potrebe oba fakulteta.

Odlaskom Đure Janekovića sa Fakulteta 1961.godine nije nastao „kadrovski vakuum“, jer je 1949. godine za asistenta došao dipl. inž. Husnija Resulović, koji je već 1962. godine, nakon doktoriranja, izabran za docenta nakon doktoriranja. Uspješno je vodio Institut i doprinosio njegovom razvoju do odlaska u penziju.

Područje rada i zadaci Instituta

Osnovni zadatak Instituta za pedologiju, agrohemiju i melioracije je održavanje nastave na dodiplomskom, diplomskom i doktorskom studiju, te pojedinačnim kursevima koji doprinose razvoju struke.

Institut je uključivao sljedeće nastavne discipline: pedologiju, ekopedologiju, melioracije i uređenje zemljišta, agrohemiju, anorgansku hemiju, organsku hemiju, biohemiju, fizikalnu hemiju, hemiju hrane, instrumentalnu hemiju, biohemiju hrane, zaštitu okoliša u prehrambenoj industriji, upravljanje kvalitetom vode u prehrambenoj industriji.

U ranijim periodima u Institut su bili uključene i discipline: geologija sa petrografijom i agrometeorologija. Predmet geologija sa petrografijom je kasnije uključen u disciplinu pedologija, agrometeorologija je prebačena u Instititut za ratarstvo, a saradnici su uglavnom bili sa PMF-a u Sarajevu.

Osim učešća u obrazovnom procesu Institut ima značajnu ulogu i u naučno-stručnim istraživanjima u velikom broju disciplina:

Proučavanje uslova za obrazovanje tla, njegovu genezu, evoluciju, klasifikaciju, morfologiju, fizička, vodno-fizička, fizičko-mehanička i hemijska svojstva;

Primjena GIS-a u izradi namjenskih karata za potrebe klasifikacije, uređenja i zaštite zemljišta;

Istraživanje plodnosti tla (njegove opskrbljenosti makro i mikroelementima), gnojidba poljoprivrednih kultura organskim i mineralnim gnojivima, fiziologija ishrane biljaka;

Proučavanje evapotranspiracije, deficita vode u tlu, režima i načina navodnjavanja i njihovog uticaja na prinos i kvalitet ekonomski najznačajnijih poljoprivrednih kultura;

Proučavanje erozije tla i mjera konzervacije;

Proučavanje mogućih načina odvodnjavanja tla, organizacije i načina održavanja i eksploatacije odvodnih kanala i sistema;

Fizičko hemijske interakcije tlo-voda-biljke;

Hemiluminiscencija i njena primjena u oblasti okoliša;

Primarni metabolizam i metabolizam elemenata u tragovima biljaka i domaćih životinja;

Kontaminacija hrane.

Sastavni dio rada Instituta su bile i stručne aktivnosti. Naša zemlja ima ograničene površine poljoprivrednog zemljišta, tako da je održiv pristup korištenju i razvoju zemljišnog resursa imperativ.

Povećane potrebe za poljoprivrednim proizvodima se mogu zadovoljiti samo povećanjem proizvodnje po jedinici površine, za što su potrebni razni zahvati, koji se ne mogu obaviti bez adekvatne dokumentacije za koju su podloga razna pedološka i meliorativna istraživanja. Zato je Institut imao brojnu saradnju sa raznim društvenim institucijama i privrednim organizacijama u rješavanju aktuelnih praktičnih problema.

Saradnja je bila ostvarena sa: UPI, HEPOK, AIPK, PTK Tuzla, Visoko, Popovo Polje, Zavod za agropedologiju, Zavod za vodoprivredu, IRC Mostar, Poljoprivredni zavod Banja Luka, Institut za rudarska istraživanja Tuzla, Institut za prostorno planiranje Sarajevo i druge. U tom smislu Institut radi na primjeni i razvoju legislative, te nudi usluge laboratorijskog rada i ekspertiza.

Naučni i stručni doprinosi Instituta

Nastavno osoblje u višedecenijskoj historiji fakulteta učestvovalo je na mnogobrojnim istraživanjima iz domena zemljišne problematike. Navest ćemo neke od tih istraživanja:

istraživanje opštih fizičko-hemijskih i genetskih karakteristika zemljišta na prostoru Bosne i Hercegovine sa posebnim akcentom na teška-glinovita i skeletna tla;

drenaža teških zemljišta, uvođenje novih metoda rada u hidropedološkim istraživanjima;

uvođenja lizimetrije u proučavanje vodnog bilansa tla, evapotranspiracije i uticaja tla na specifičnosti vodnog bilansa;

proučavanje vodne erozije tla i površinskog oticaja;

istraživanje skeletnih zemljišta, njihovih svojstava, sa posebnim aspektom na određivanje tzv. aktivne (parcijalne) zapreminske gustine, te izbor optimalnih mjera za povećanje njihove plodnosti;

istraživanje ispiranja raznih sastojaka iz tla u stacionarnim uslovima putem lizimetrijskih proučavanja;

evaluiranje optimalnih potreba biljaka za vodom;

poznavanje raznih uzroka i posljedica oštećenja zemljišta, te izbor optimalnih mjera za njihovu rekultivaciju;

proučavanje uzroka i posljedica erozionih procesa na području kraških polja;

proučavanje ljekovitog i aromatskog bilja;

uzroci pojave endemske nefropatije;

kontrola plodnosti tla;

antropogena degradacija tla i voda (i u vezi s tim biosfere) te remedijacija u uslovima zagađenjima teškim metalima iz otpadnih voda, deponija otpada, nafte, motornih ulja i sl.; organska poljoprivreda – aspekti zaštite okoliša i legislativa.

Ova istraživanja i eksperimentalna polja su bila reprezentativni punktovi koji su našli velik značaj i aplikaciju ne samo na području BiH, nego i za šire područje ex Jugoslavije. Sa punim pravom se može konstatovati – da je ovaj Institut, a time i Poljoprivredni fakultet u Sarajevu predstavljao svojevremene prave škole iz dva domena:

proučavanje uzroka i posljedica oštećenja zemljišta;

proučavanje mjera na sanaciji teških i lahkih zemljišta.

U okviru ovog Instituta je organizovan veći broj magistarskih studija prije Bolonjskog procesa iz sljedećih domena:

plodnost zemljišta, svojstva, istraživanja i mjere popravke;

uređenje zemljišta;

oštećenja zemljišta, uzroci, posljedice i sanacija;

održivo upravljanje zemljištem.

Po Bolonjskom programu uspostavljen je diplomski master studij „Održivo upravljanje zemljištem i ruralnim prostorom“.

U proteklom periodu je ukupno održano osam postdiplomskih kurseva. Učesnici su bili iz različitih domena, i to: agronomi, šumari, biolozi, rudari i građevinci.

Iz domena pedologije, uređenja zemljišta, agrohemije i srodnih disciplina realizovan je veći broj doktorskih teza. Među mentorima ovih diseratcija treba spomenuti sjedeće članove Instituta: prof. dr. Husnija Resulović, prof. dr. Mihovil Vlahinić, prof. dr. Branka Savić, prof. dr. Zdravko Devetak, prof. dr. Petar Jovandić, prof. dr. Bahrija Šaćiragić, prof. dr. Zlatko Hakl, prof. dr. Esma Velagić-Habul i prof. dr. Hamid Čustović. Pored kandidata iz BiH, bili su još i kandidati iz Srbije, Hrvatske, Makedonije, Kosova, Iraka i Jordana.

Članovi Instituta su učestvovali na mnogim održanim nacionalnim kongresima pedologa, meliorativaca i hemičara, kao i na mnogim simpozijumima u bivšoj Jugoslaviji. Pojedini članovi Instituta su imali i uvodne referate.

Predstavnici ovog Instituta su učestvovali i na većem broju međunarodnih konferencija, kongresa, simpozija i slično u Italiji, Njemačkoj, Danskoj, Siriji, Turskoj, Bugarskoj, Poljskoj, Mađarskoj, Poljskoj, Francuskoj, Čehoslovačkoj, Nizozemskoj, Libiji, Zapadnoj Njemačkoj, Velikoj Britaniji, Austriji, SAD, Alžiru, Tunisu, Rumuniji, Švedskoj, Hrvatskoj, Sloveniji, Srbiji i Makedoniji.

Osoblje i organizacija Instituta

Organizacija Instituta

Institut za PAM se sastoji iz sljedećih katedri:

Katedra za pedologiju i uređenje zemljišta;

Katedra za agrohemiju, hemiju i biohemiju.

Laboratorije i ogledna polja Instituta

Pošto su skoro sve aktivnosti ovog Instituta vezane za laboratorijski rad, od prvog dana nakon formiranja Fakulteta radilo se na stvaranju novih laboratorija, prikupljanju raznih kolekcija uzoraka, monolita, otisaka i fotografija raznih tipova zemljišta (prof. Đ. Janeković).

Pred rat 1992. godine su na našem Institutu bile formirane slijedeće laboratorije:

laboratorij za vježbe iz organske i anorganske hemije, agrohemije i biohemije;

laboratorij za istraživačke analize iz hemije, agrohemije i biohemije;

laboratorij za vježbe iz pedologije;

laboratorij za fiziku tla;

laboratorij za istraživačke analize iz hemije tla. Laboratorija za istraživanja tla, i to njegovih hemijskih i vodno-fizičkih svojstava, osnovana je 1950. godine i u svoje vrijeme je bila jedna od najpoznatijih i najbolje opremljenih laboratorija u Bosni i Hercegovini.

Eksperimentalni poligoni

Polazeći od stanovišta da je jedini pravi test svake hipoteze u brižljivoj opservaciji ili mjerenju aktuelnog problema u realnim okolnostima terenskih uslova, pravi odgovor na probleme u oblasti zemljišta, kao i poljoprivrede općenito, može se naći jedino eksperimentalnim putem. Zato se opravdano može reći ''Sine experientia nihil sufficienter scire potest'' (Bez eksperimentalnog rada ništa se pouzdano ne može znati).

U proteklom periodu u okviru naučno-istraživačkog rada na institutu PAM formirano je nekoliko istraživačkih punktova i to:

istraživački punktovi za drenažu teških zemljišta (Bosanska Dubica, Krušik kod Tuzle, Liješće kod Bosanskog Broda, Sijekovac kod Bosanskog Broda i Donji Rahić kod Brčkog);

istraživački punkt za proučavanje ispiranja raznih sastojaka iz tla tzv. Lizimetrijska proučavanja Sarajevo – Butmir;

istraživački punkt (Agrohidrološka stanica) za proučavanje vodnog režima tla, kretanja vode kroz tlo i kvantificiranje vodnog bilansa, kao i potrošnje vode putem poljoprivrednih kultura (Mostar – Buna);

istraživački punkt za proučavanja vodnog bilansa i potrošnje vode putem poljoprivrednih kultura u uvjetima tla i klime Popova polja i za istraživanje erozionih procesa na području kraških polja (Trebinje – Popovo polje);

istraživanje uticaja rekultivacije na oštećenim zemljištima (Tuzla – Đurđevik, Banovići, Zenica, Prijedor – Ljubija, Gacko, Livno);

istraživanje uticaja rekultivacionih mjera na sanaciju oštećenih zemljišta (Tuzla – Đurđevik).

Vrijednost navedenih eksperimenata i eksperimentalnih punktova još je i u tome što su se oni koristili i u nastavne svrhe, tj. za praktične vježbe i rad sa studentima.

Spisak radno aktivnih članova Instituta:

Katedra za pedologiju i uređenje zemljišta

prof. dr Hamid Čustović, redovni profesor - Pedologija sa pripadajućim modulima;

prof. dr Jasminka Žurovec - vanredni profesor - Uređenje zemljišta sa pripadajućim modulima;

mr. Mirza Tvica, viši asistent - Pedologija sa pripadajućim modulima;

Doc.dr. Melisa Ljuša, docent - Održivo upravljanje zemljištem;

mr. Sabrija Čadro, viši asistent - Uređenje zemljišta sa pripadajućim modulima.

Katedra za agrohemiju, hemiju i biohemiju

prof. dr Esma Velagić-Habul, redovni profesor(Emeritus) - Hemija sa pripadajućim modulima;

prof. dr Zilha Ašimović, vanredni profesor - Biohemija sa pripadajućim modulima;

prof. dr Enisa Omanović-Mikličanin, vanredni profeosr - Hemija sa pripadajućim modulima;

prof. dr Hamdija Čivić, vanredni profesor (vanjski saradnik) – Agrohemija sa pripadajućim modulima;

Doc.dr. Josip Jurković, docent - Hemija sa pripadajućim modulima;

mr. Lejla Oručević, viši asistent - Biohemija sa pripadajućim modulima.

Pomoćno nastavno osoblje

Džemila Dizdarević, laborant;

Amira Pobrić, laborant.

Lejla Kolašinac, laborant.

Posebni osobni doprinosi nauci i struci

Svojim naučno-istraživačkim radom današnjoj uspješnosti instituta PAM pridonijeli su slijedeći profesori:

prof. Kasim Hrustanović, prof. Husnija Kurt, prof. dr. Đuro Janeković, prof. dr Husnija Resulović, akademik Mihovil Vlahinić, prof. dr Branka Savić i prof. dr Zdravko Devetak.

Iz posebnih razloga među onima koji su najviše doprinijeli savremenom razvoju Instituta izdvajamo prof. dr Husniju Resulovića i akademika Mihovila Vlahinića. Slobodno se može reći da se radi o dvije briljantne karijere naučnika, koji su iznikli iz hercegovačkog krša i došli do najviših naučnih i društvenih priznanja.

Društvo je prepoznalo doprinos pojedinaca općem napretku, te ih je posebno nagradilo:

prof. Husnija Kurt - Član AVNOJ-a, ZAVNOBIH-a, Nosilac Partizanske spomenice 1941. godine, odlikovan Ordenom za hrabrost, Ordenom zasluga za narod prvog reda, Ordenom bratstva i jedinstva prvog reda;

prof. Kasim Hrustanović - Orden zasluga za narod sa srebrenom zvijezdom;

prof. dr Branka Savić - Orden za hrabrost, Orden zasluga za narod drugog reda, Orden za hrabrost otečestvenog fronta;

prof. dr Husnija Resulović - 27-ojulska nagrada i Orden zasluga za narod sa srebrenim zracima;

prof. dr Mihovil Vlahinić - 27-ojulska nagrada i redovni član ANU BiH,

U zvanje profesora emeritusa izabrani su:

prof. Husnija Resulović;

prof. Mihovil Vlahinić;

prof. dr Bahrija Šaćiragić.

RASPORED NASTAVE ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I i II CIKLUS STUDIJA
RASPORED ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Preuzmi

REZULTATI ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Detaljnije

RASPORED NASTAVE ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I i II CIKLUS STUDIJA
RASPORED ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Preuzmi

REZULTATI ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Detaljnije

RASPORED NASTAVE ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I i II CIKLUS STUDIJA
RASPORED ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Preuzmi

REZULTATI ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Detaljnije

RASPORED NASTAVE ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I i II CIKLUS STUDIJA
RASPORED ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Preuzmi

REZULTATI ISPITA ZA ZIMSKI SEMESTAR 2016/2017 ŠKOLSKE GODINE ZA I CIKLUS STUDIJA

Detaljnije

FORMULAR ZA UPIS NA DOKTORSKI STUDIJ